Rơ Le Nhiệt Tủ Điện Nhảy Liên Tục: Cách Tìm Đúng Nguyên Nhân Chỉ Với Kìm Đo Dòng 3 Pha Và Thông Số Trên Nhãn Động Cơ

Rơ Le Nhiệt Tủ Điện Nhảy Liên Tục Do 5 Nguyên Nhân Nào

Rơ le nhiệt tủ điện nhảy liên tục thường do một trong năm nguyên nhân: quá tải cơ khí thật, điện áp thấp hoặc lệch pha, mất pha, cài sai nấc hoặc cấp ngắt, và nhiệt độ trong tủ quá cao. Theo bài hướng dẫn xử lý rơ le quá tải động cơ nhảy của Fabrico, cả năm nhóm này đều dẫn tới cùng một triệu chứng là rơ le ngắt, nên phải đo dòng mới phân biệt được.

Bài này tập trung vào cách loại trừ năm nguyên nhân của rơ le nhiệt tủ điện bằng số đo cụ thể. Nếu bạn cần hiểu thiết bị trước, xem rơ le nhiệt là gì để nắm nguyên lý hoạt động theo nhiệt.

Đo Dòng Ba Pha Bằng Kìm True-RMS: Ba Kết Quả, Ba Hướng Xử Lý

Đo dòng từng pha lúc máy nén đang chạy cho biết ngay rơ le nhiệt tủ điện nhảy vì tải thật hay vì lý do khác. Theo bài hướng dẫn xử lý rơ le quá tải động cơ nhảy của Fabrico, cả ba pha cao và đều là tải thật, dòng lệch giữa các pha là vấn đề nguồn hoặc đấu nối, còn dòng bình thường mà rơ le nhiệt tủ điện vẫn nhảy thì xem nấc cài, cấp ngắt, chính rơ le hoặc nhiệt độ tủ.

Cách tính độ lệch pha để biết mức nghiêm trọng

Độ lệch pha (%) bằng độ chênh lớn nhất so với giá trị trung bình, chia cho giá trị trung bình, nhân 100. Ví dụ minh họa: ba pha đo được 12,1 A, 12,3 A và 9,8 A, trung bình 11,4 A, pha thấp nhất lệch 1,6 A so với trung bình, nên độ lệch dòng là 1,6 / 11,4 × 100 = 14,0%.

Theo bài hướng dẫn xử lý rơ le quá tải động cơ nhảy của Fabrico, 1% lệch áp có thể tạo ra 6-10% lệch dòng, và NEMA MG 1 khuyến nghị giữ lệch áp ở đầu cực động cơ dưới 1%. Với ví dụ trên, 14,0% lệch dòng tương ứng khoảng 1,4-2,3% lệch áp theo tỷ lệ tham khảo đó, tức là vượt mốc 1% và cần tìm nguyên nhân ở nguồn hoặc đầu nối.

⚠️ Số liệu 12,1/12,3/9,8 A là ví dụ minh họa để thực hành công thức, không phải kết quả đo thực tế. Tỷ lệ 6-10% là giá trị tham khảo, hãy đo trực tiếp điện áp từng cặp pha tại tủ.

Cài Dòng Rơ Le Nhiệt Tủ Điện Theo Nhãn Động Cơ, Không Chỉnh Theo Dòng Đo

Nấc rơ le nhiệt tủ điện phải cài theo dòng định mức ghi trên nhãn động cơ và không được vượt quá dòng đó. Theo bài hướng dẫn xử lý rơ le quá tải động cơ nhảy của Fabrico, chỉnh nấc cao hơn nhãn để rơ le nhiệt tủ điện hết nhảy là bỏ mất bảo vệ động cơ, không phải sửa lỗi.

Một số bài hướng dẫn cho cài khoảng 1,1 lần dòng làm việc, bài khác cài đúng bằng dòng định mức; hai cách này cho hai kết quả khác nhau và dễ gây nhầm. Cách an toàn là lấy dòng trên nhãn làm giới hạn trên, còn dòng đo bằng kìm chỉ để so sánh xem máy đang chạy cao hay thấp so với nhãn.

Dòng cài cho rơ le nhiệt tủ điện lấy từ nhãn máy nén hoặc quạt, không lấy từ dòng cuộn hút contactor hay tiết diện dây. Nếu cần thông tin về contactor đi cùng, xem contactor tủ điện kho lạnh.

Cấp Ngắt Rơ Le Nhiệt: Khi Rơ Le Nhảy Đúng Lúc Khởi Động

Nếu rơ le nhiệt tủ điện chỉ nhảy trong lúc khởi động mà chạy ổn định thì không nhảy, hãy kiểm tra cấp ngắt và thời gian tăng tốc của động cơ. Theo bài hướng dẫn xử lý rơ le quá tải động cơ nhảy của Fabrico, động cơ cần hơn khoảng 10 giây để đạt tốc độ thường làm rơ le cấp 10 nhảy khi khởi động.

Bảng cấp ngắt trên trùng khớp ở bài hướng dẫn xử lý rơ le quá tải động cơ nhảy của Fabrico và tài liệu rơ le quá tải của Siemens. Cấp ngắt cao hơn cho phép dòng khởi động kéo dài hơn, nên chỉ đổi cấp khi động cơ và nhà sản xuất cho phép, không đổi chỉ để hết nhảy.

1. Bấm giờ từ lúc đóng contactor đến khi quạt hoặc máy nén đạt tốc độ ổn định, ghi bằng giây.
2. Đối chiếu với cấp ngắt đang dùng: nếu thời gian tăng tốc vượt cửa sổ ở bảng, nhảy là hợp lý và cần xem lại cách khởi động.
3. Xem lại cách khởi động (sao-tam giác, khởi động mềm, biến tần) trước khi đổi cấp ngắt.
4. Nếu thời gian tăng tốc ngắn mà vẫn nhảy, quay lại kiểm tra dòng ba pha và nấc cài.

Máy nén chạy khi dàn nóng bẩn có thể kéo dòng lên cao và làm rơ le nhiệt tủ điện nhảy sau vài phút; xem máy nén kho lạnh áp suất cao bất thường để phân biệt với nhảy lúc khởi động.

Quy Trình 8 Bước Xử Lý Rơ Le Nhiệt Tủ Điện Nhảy Liên Tục

Xử lý rơ le nhiệt tủ điện nhảy liên tục theo thứ tự: ghi thông số, đo dòng và áp khi máy chạy, khóa điện để kiểm tra đầu nối, đối chiếu nấc cài, thử cách điện động cơ rồi chạy thử có đo kiểm. Việc đo khi có điện chỉ do thợ điện được phép thực hiện, có đồ bảo hộ.

1. Ghi dòng nhãn động cơ, hệ số vận hành, nấc đang cài và cấp ngắt in trên rơ le vào biên bản trước khi chạm vào thiết bị.
2. Chạy máy nén 10 phút ở tải bình thường, kẹp kìm true-RMS vào từng dây ngõ ra contactor và ghi dòng ba pha.
3. Tính độ lệch dòng theo công thức ở trên và so với dòng nhãn: pha nào cao hơn nhãn hoặc lệch hẳn so với hai pha còn lại thì đánh dấu.
4. Đo điện áp giữa ba cặp pha lúc máy đang chạy, tính độ lệch áp, mục tiêu dưới 1% ở đầu cực và sụt áp dây dẫn dưới 5% theo tài liệu tham khảo.
5. Ngắt CB, khóa và treo biển, dùng bút thử điện kiểm tra không còn điện, rồi kiểm tra đầu cos rơ le và cực contactor: không đổi màu, không lỏng, siết lại theo mô-men nhà sản xuất.
6. Đưa nấc cài về đúng dòng nhãn (hoặc hệ số theo cách khởi động), không chỉnh theo dòng đo.
7. Tháo dây động cơ khỏi tủ, đo cách điện cuộn dây bằng megohm 500 V DC: dưới 1 MΩ coi là không đạt theo hướng dẫn tham khảo; đo thêm điện trở ba cuộn dây, chênh lệch nên trong khoảng 3-5%. Máy nén kín hoặc nửa kín nên để thợ có chuyên môn làm.
8. Cấp điện, chạy đầy tải 60 phút không nhảy, sau 30 phút quét nhiệt: không đầu nối nào nóng hơn môi trường khoảng 8°C (tương đương 15°F), rồi mới bàn giao.

⚠️ Mốc 1 MΩ, 3-5% điện trở cuộn dây và 8°C (15°F) là giá trị tham khảo từ hướng dẫn kỹ thuật chung; hãy ưu tiên catalog của nhà sản xuất động cơ, máy nén và rơ le.

Tủ Nóng Và Đầu Cos Lỏng: Hai Thủ Phạm Làm Rơ Le Nhiệt Tủ Điện Nhảy Dù Dòng Bình Thường

Rơ le nhiệt tủ điện nhảy dù dòng bình thường thường vì nhiệt từ bên ngoài truyền vào rơ le: tủ nóng, thông gió kém, contactor kế bên tỏa nhiệt hoặc đầu cos lỏng sinh nhiệt. Theo bài hướng dẫn xử lý rơ le quá tải động cơ nhảy của Fabrico, nhiệt độ vỏ tủ cao và thông gió bị chặn là một trong năm nguyên nhân chính của rơ le quá tải nhảy.

Rơ le nhiệt tủ điện phản ứng theo nhiệt, nên được bù nhiệt độ môi trường trong một dải nhất định. Theo tài liệu rơ le quá tải của Siemens, một dòng rơ le nhiệt bù trong dải -20 đến +60°C và phải giảm giá trị cài khi môi trường cao hơn 60°C, ví dụ hệ số 0,94 ở 65°C và 0,87 ở 70°C; thông số này khác nhau giữa các dòng rơ le nên cần xem catalog của loại đang dùng.

• Đặt rơ le cách contactor và biến áp: nhiệt tỏa từ thiết bị kế bên có thể làm rơ le nhiệt tủ điện nhảy sớm hơn nhiệt của động cơ.
• Làm thông thoáng khe gió tủ: lọc gió bám bụi làm tủ nóng dần theo ngày, nên đo nhiệt độ trong tủ lúc trưa nóng nhất.
• Siết lại đầu cos sau khi khóa điện: đầu cos lỏng sinh nhiệt tại chỗ nối và nhiệt này truyền vào rơ le.
• Thay đầu cos và dây đổi màu: màu vàng sẫm hoặc nâu ở đầu nối là dấu hiệu quá nhiệt trước đó.

Để phát hiện sụt áp, lệch pha và mất pha trước khi rơ le nhiệt phải gánh, xem rơ le bảo vệ pha điện áp kho lạnh.

Dàn nóng bẩn làm máy nén chạy nóng và kéo dòng cao, nên cần vệ sinh theo dàn nóng kho lạnh giải nhiệt kém trước khi nghi ngờ rơ le.

Khi Nào Thay Rơ Le Nhiệt, Khi Nào Phải Dừng Máy Nén Kiểm Tra Tiếp

Chỉ thay rơ le nhiệt tủ điện khi dòng ba pha bình thường, nấc cài đúng nhãn, cấp ngắt phù hợp, đầu nối và nhiệt độ tủ đã kiểm tra mà rơ le nhiệt tủ điện vẫn nhảy hoặc có dấu hiệu hư hại. Nếu một trong các bước trên còn nghi vấn, thay rơ le nhiệt tủ điện chỉ che đi nguyên nhân thật.

Mỗi lần rơ le nhiệt tủ điện nhảy là động cơ đã nóng; hãy để rơ le và động cơ nguội theo hướng dẫn nhà sản xuất rồi mới reset, và đừng reset nhiều lần liên tiếp khi chưa biết nguyên nhân.

Tài Liệu Tham Chiếu Về Rơ Le Nhiệt Tủ Điện

Nguyên nhân, công thức lệch áp và bảng cấp ngắt trong bài lấy từ tài liệu kỹ thuật của nhà sản xuất thiết bị đóng cắt và bài hướng dẫn xử lý rơ le quá tải động cơ.

⚠️ Tiêu chuẩn có thể được sửa đổi hoặc thay thế; hãy đối chiếu bản đang có hiệu lực. Bài hướng dẫn kỹ thuật chung, không thay cho kiểm tra trực tiếp của thợ điện được phép.

Câu Hỏi Thường Gặp Về Rơ Le Nhiệt Tủ Điện Nhảy Liên Tục

Muốn rơ le nhiệt tủ điện hết nhảy mà vẫn bảo vệ được động cơ, hãy đo dòng ba pha trước, rồi mới quyết định chỉnh nấc, đổi cấp ngắt hay thay rơ le. Nếu máy nén nóng, có mùi khét hoặc rơ le nhiệt tủ điện nhảy lại ngay sau khi reset, ngắt điện và gọi kỹ thuật Hưng Phú kiểm tra.